Bij kritiek zieke patiënten kan de juiste dosis antibiotica het verschil maken. Toch duurt het vandaag soms dagen voor artsen weten hoeveel geneesmiddel werkelijk in het bloed zit. Axithra, een spin-off van imec en UGent, ontwikkelt daarom een compact toestel dat die wachttijd moet terugbrengen tot vijftien minuten, zodat artsen de dosis sneller kunnen bijsturen.
Wanneer een patiënt met een ernstige infectie op intensieve zorg belandt, starten artsen met intraveneuze antibiotica. De juiste dosis bepalen is complex. “Vandaag gebeurt dat nog vaak volgens het principe van one size fits all”, zegt Leander Van Neste, Scientific and Operational Officer en mede-oprichter van Axithra. “Kritiek zieke patiënten kunnen echter heel verschillend reageren. Bij een te lage dosis heeft de behandeling onvoldoende effect, terwijl een te hoge dosis toxische nevenwerkingen kan veroorzaken.”
Zo’n meting is vandaag echter duur en complex, vereist gespecialiseerd personeel en is vooral in universitaire ziekenhuizen beschikbaar. Daardoor worden analyses soms maar enkele keren per week uitgevoerd. Een patiënt die in het weekend wordt opgenomen, moet mogelijk tot maandag op een resultaat wachten.
We willen meten op de afdeling waar de patiënt wordt behandeld. Zo hoeft een staal niet eerst naar een gespecialiseerd laboratorium en kan de behandeling sneller worden bijgestuurd.
Meten op de afdeling
Vanuit die klinische nood vroeg professor Jan De Waele van UZ Gent om een snellere en toegankelijkere meetmethode voor veelgebruikte antibiotica. Axithra ontwikkelt daarvoor een compact uitleestoestel met een wegwerpcartridge, waarop plasma uit een bloedstaal wordt aangebracht. Met behulp van licht meet het toestel de concentratie van het geneesmiddel.
“Na ongeveer vijftien minuten moet de arts het resultaat kennen en de dosis indien nodig kunnen aanpassen. “We willen meten op de afdeling waar de patiënt wordt behandeld. Zo hoeft een staal niet eerst naar een gespecialiseerd laboratorium en kan de behandeling meteen worden bijgestuurd.”
Het toestel bevindt zich nog in ontwikkeling. Axithra wil in het tweede kwartaal van 2027 klinische studies starten, onder meer met UZ Gent, en mikt op een marktintroductie in 2028 op de Europese en Amerikaanse markt.
De eerste toepassing richt zich op antibiotica in de intensieve zorg, maar Axithra bouwt een breder platform. Later kunnen toepassingen volgen voor geneesmiddelen gebruikt bij kankerpatiënten en psychiatrische aandoeningen. “Het doel blijft hetzelfde: artsen sneller de informatie geven die ze nodig hebben om de behandeling af te stemmen op de individuele patiënt.”
