KRONOS Europe, de Gentse producent van titaandioxide, staat voor de stevige uitdaging om een van de meest energie-intensieve chemische processen ter wereld te verduurzamen. Productiemanager Frederik Criel, die binnenkort de rol van fabrieksdirecteur overneemt van Philip Volckaert, blikt vooruit op een toekomst waarin biocokes, elektrificatie en circulariteit de toon zetten, ondanks een woelige wereldmarkt.
Frederik Criel
PRODUCTIEMANAGER BIJ KRONOS EUROPE
Van raamprofielen over autolakken tot zonnecrème en gsm’s… allemaal bevatten ze het witte pigment titaandioxide. “Het maakt producten niet alleen wit, maar wordt ook gebruikt in combinatie met andere pigmenten om kleurkracht en dekking te geven”, legt Frederik uit. Titaandioxide heeft, naast zijn witte kleur, nog interessante eigenschappen: het is compleet ongevaarlijk en biedt hoge bescherming tegen uv-straling en weersinvloeden. Zonder dit pigment zouden onze raamprofielen vergelen, de lak van onze auto’s aladderen en zonnecrème zijn beschermende werking verliezen. Zelfs in de verpakking van je hamburger of de flinterdunne pagina’s van een bijbel zit het verwerkt.
Van zwart naar wit
In Gent wordt titaandioxide gemaakt via het chloorproces, een methode die superieur is aan het oudere sulfaatproces vanwege de hogere kwaliteit van de pigmenten en de beperktere reststromen. “Het proces begint bij zwart erts, dat voor 85 tot 95% uit titaandioxide bestaat”, legt Frederik uit. “Het ziet er nog donker uit door de aanwezigheid van andere metalen. In een chloreringsreactor reageert dit erts bij extreem hoge temperaturen tot titaantetrachloride. Dit gas wordt vervolgens gecondenseerd, opgezuiverd en opnieuw verbrand met zuivere zuurstof, wat uiteindelijk resulteert in het spierwitte pigment.”
Het chlorideproces is zeer energie-intensief door de constante behoefte aan hitte en stoom. “De CO2-uitstoot van de fabriek is grofweg in tweeën te splitsen”, aldus Frederik. “Een helft is gelinkt aan de chloreringsreactie door het gebruik van cokes, de andere aan het aardgasverbruik voor branders en stoomproductie.”
Om de uitstoot van de eerste bron aan te pakken, zet KRONOS zwaar in op de ontwikkeling van biocokes. Dit zijn cokes gewonnen uit organische biomassa zoals snoeiafval of olijfpitten. “Als we volledig zouden kunnen overschakelen naar biocokes, heeft dit het potentieel om onze CO2-uitstoot met 50% te reduceren.” Zover is het echter nog niet: de huidige generatie biocokes zijn door hun te fijne structuur nog niet bruikbaar voor KRONOS. Hier is dus nog wel wat R&D nodig.
Als we volledig zouden kunnen overschakelen naar biocokes, heeft dit het potentieel om onze CO2-uitstoot met 50% te reduceren.
Elektrificatie
Voor de andere helft kijkt KRONOS naar elektrificatie. De ambitie is groot: van de installatie van plasmabranders die op korte tijd extreem hoge temperaturen bereiken, tot het upgraden van restwarmte via warmtepompen. In de toekomst moet de huidige warmtekrachtkoppeling van KRONOS plaatsmaken voor een E-boiler. Daarvoor lopen momenteel studies in samenwerking met de UGent.
China
Toch loopt de weg naar vergroening niet altijd over rozen. Zo vormen de stroperige vergunningsprocedures een groot obstakel. KRONOS wacht bijvoorbeeld al vijf jaar op toestemming voor een eigen windturbine. Ook de recente hervergunningsprocedure duurde meer dan vier jaar en was een processie van Echternach.
Daarnaast zorgt de economische onzekerheid door de concurrentie uit China voor een lastig klimaat. Frederik: “Staatsgesubsidieerde Chinese bedrijven dumpen pigment op de Europese markt tegen bodemprijzen waartegen niet te concurreren valt. Daardoor komen de noodzakelijke, grote investeringen voor de energietransitie onder druk te staan.” Ondanks deze uitdagingen blijft de fabriek vasthouden aan haar duurzame koers, wat onder meer blijkt uit het behalen van het prestigieuze EcoVadis Gold-label.
Mens en technologie
Voor Frederik stopt duurzaamheid echter niet bij de machines. Ook het personeel wordt nauw betrokken bij de transitie, bijvoorbeeld via een cafetariaplan voor elektrische wagens en fietsen. Vandaag komt bijna de helft van de 280 werknemers al regelmatig met de fiets naar het werk. Met initiatieven zoals “KRONOS Cares”, waarbij collega’s onder andere samen bossen aanplanten, bouwt het bedrijf aan een maatschappelijk fundament. De visie voor de komende tien jaar is dan ook duidelijk: een fabriek met biocokes, een draaiende windmolen en een vergevorderde elektrificatie. “De meest duurzame fabriek is er één waar technologie, mens en omgeving samen vooruitgaan”, besluit Frederik.
